2012ko BOMSeko azken zuzendaritza batzordean, urteko jardueraren eta emaitzen balantzea egin ondoren, onartu zen BOMSeko langile batzuei formalki eskerrak ematea.

Hauek aukeratu ziren:

- Enrique Pinilla: Nabarmena da Zamudioko Ospitaleko laborategian izan duen inplikazio eta profesionaltasun maila altua. Osakidetzako laborategien gida-plana betetzeko laborategia itxi ondoren, arrakasta handia izan dezala opa diogu BOMSeko kudeaketa klinikoko unitatean duen erronka profesional berrian.

- Carmen Camiruaga doktoreari eta Sestaoko OMZko taldeari: zoriondu nahi ditugu 2012ko ekitaldian (jarduera eta kalitateko adierazleak) lortutako emaitzengatik eta emandako bultzadarengatik BNL OMZetan programei eta lehen mailako atentzioarekin sail arteko kontsultari.

- Maite Urizar doktoreari eta Galdakaoko haur eta gazteen psikiatriako taldeari: zoriondu nahi ditugu beren inplikazioarengatik eta errendimendu maila bikainarengatik.

- Jose Antonio Diez Sainz (Basauriko OMZ), Begoña Ormaetxea Andraka (Uribeko OMZ), Concepción Bolado Pueyo (Ercillako OMZ) eta Carmen Díaz García (Barakaldoko OMZ): zoriondu nahi ditugu BTS-Depresion lankidetza-proiektuan parte hartzeagatik.

M.L.

5S kalitateko metodologia da, japoniar jatorrikoa, lantokia txukun eta garbi izateko, beharrezkoa den guztia egon behar duen lekuan egon dadin, eta erraz eta arin aurkitzeko eta erabiltzeko moduan egon dadin. Baliagarriak ez diren gauzak edo erabiltzen ez direnak ez agertzea ere bermatzen du.

Zamudioko Ospitaleko Errehabilitazioko unitatean 2004an metodologia hori ezartzeko taldea sortu zen eta laster Euskaliteko (Bikaintasunerako Euskal Erakundea) 5Sen Klub barruan sartu zen. Harrez geroztik unitatean hainbat hobekuntza ezarri dira eta Euskalitek egindako kanpoko azken auditoretzan sari bat jaso dute. Zorionak taldeari!

5S taldearen osaketa aldatzen joan da. 2012an hauek hartu zuten parte: Elisa Urkiza, Loudes Martín, Begoña Salazar, Irune Ruesgas, Alicia Martínez-Escauriaza, Arantza Marzana eta Begoña Díaz. Horiez gain, hauek ere izan ziren taldekideak: Agurne Yarza, Emilia Jiménez, Maribel Arzoz, Jesús Monclús, Elena Rodríguez, Jaione Mendizábal, Ana Isabel García eta Mikel Uriarte.

Erantsitako dokumentuetan Euskalitek bere blogean idatzitakoa irakur dezakezue: “Reactivando neuronas sobre gestión avanzada” eta unitateko argazki batzuk, metodologia honen eragina ikusteko.

M.L.

Jakinarazteko sistema boluntarioa eta anonimoa da, jakinarazpenean langileek gertaera kaltegarriren bat gertatzen den edo gerta daitekeen inguruabarrak deskribatzen dituzte. Jakinarazteko sistema gure pazienteen segurtasuna hobetzeko funtsezko tresna da. Horren helburu bakarra da gertaera kaltegarria eragiten duten arrazoietatik ikastea eta berriro ez gertatzeko edo gerta daitekeen arriskua ez gauzatzeko neurri berriak identifikatu eta ezartzea.

Osakidetzak urte batzuk daramatza jakinarazpen sisteman lanean eta eskuragarri dago zerbitzu-erakunde guztientzat gertaera kaltegarriak eta gerta daitezkeen arriskuak bildu eta beraietatik ikasteko.

Azkenean, SNAPS-en (Sistema de Notificación y Aprendizaje en Seguridad del Paciente) azken bertsioa dugu. Zaldibarko Ospitalean probatu ondoren, BOMS guztira zabaltzeko moduan gaude. Laster prestakuntza ekintza batzuk hasiko dira tresna aurkezteko eta nola lan egin ikasteko.

Laster gure intraneten argitaratuko da prestakuntza saioak non eta noiz izango diren. Saioak derrigorrezkoak dira eta langile guztiei zuzenduta daude. Saioak ordu eta erdikoak izango dira. Zerbitzuak eta zentroak hobeto antolatzeko komenigarria da arduradun bakoitzarekin harremanetan jartzea.

Informazio gehiago gure intraneteko Segurtasun klinikoa izeneko atalean daukazue.

A.V.

Hizkuntza osasuna da

Osakidetzak herritarrei laguntzea du helburu, eta gure jardueretan komunikazioa da tresnarik funtsezkoena: komunikazio ona kalitateko asistentzia-zerbitzuen giltzarria da; komunikazio argi, natural eta xeheak ulergarritasuna bermatzen du eta segurtasuna eta hurbiltasuna areagotzen.
Gure zerbitzuetan komunikazioa hobetuko badugu, pazienteei erraztu egin behar diegu eroso eta seguru sentitzen diren hizkuntzan aritzea.

“e” hizkia duen ikur baten bidez zerbitzu eta profesional elebidunak identifikatuko ditu

Pazienteek ikurra ikusi eta euskaraz ze zerbitzutan eta ze profesionalekin egin dezaketen erraz jakin dezaten.
Profesional elebidunek era boluntarioan erabiliko dute.
Ikurra laneko mantal edo arropetan; leiho eta mahaietako errotuluetan, sarrera, korridore eta itxarongeletako karteletan…

Profesional guztion laguntza behar da

Arrakastatsua izan dadin, profesional guztion laguntza behar da, euskaldunona baina euskaraz ez dakitenek ere hizkuntz protokoloa zuzen betetzea ere bai.

G.A.

BOMSeko prestakuntza batzordea 2013rako prestakuntza plana prestatzen ari da. Plan hori hirugarrena da BOMS sortu zenetik eta oinarritzen da aurreko urteetan egindako prestakuntza beharren diagnostikoetan egindako ekarpenetan, sareko proiektuetan antzemandako beharretan eta langileek, liderrek edo erdi mailako arduradunek zuzenean proposatutakoetan.

Plan hori urtarrilaren amaieran zabaldu da intraneten; deialdi bakoitzaren informazio zehatza apurka-apurka argitaratuko da, ikastaroa egin baino hilabete lehenago gutxi gorabehera, bai Intraneteko Berriak izeneko atalean, bai PRESTAKUNTZA aplikazioaren bitartez. Aplikazio hori diseinatu da langile guztiek eskaerak egiteko eta eskaeren banakako jarraipena egiteko.

Ikastaroen ebazpena errazteko oso garrantzitsua da denok izatea beti gure profilaren datuak eguneratuta eta aldaketa dagoenean aldatzea (zentroa, kategoria, lan-harremana, arduradun hurbila, emaila); horrela eskaerak ondo kudeatu ahal izango dira eta posta elektronikoa ondo helduko zaizue ikastaroetan onartuta zaudetela zuzenean jakinarazteko.

Animatu nahi zaituztegu sareko langile guztiok intraneten noizean behin sartzera eta berriak izeneko atalean eskaintzen ari garen azken ikastaroak ikustera; baita prestakuntzako posta elektronikoaren zuen iruzkin eta iradokizunak egitera ere: formazioa-BOMS@osakidetza.net

BOMSeko prestakuntzako arloa

Galdera horren bidez deitu zen Euskadiko medikuntza-hezkuntza elkartearen azken jardunaldia

Medikuen elkargoaren lokaletan egin zen jardunaldia joan den abenduan eta bertan medikuntzako hainbat espezialitatetako tutoreek eta egoiliarrek hartu zuten parte. Gure inguruan egiten ari diren ekarpen teorikoak ez ezik, prestakuntzako praktika zehatzak ere aurkeztu ziren, gure pazienteen segurtasunarekin zerikusia duten alderdi guztiak aztertze aldera.

Teoriaren aldetik, testu batzuk banatu ziren aztertzeko; horietako bat hemen sartu dugu, laburra eta interesgarria delako; testu horretan labur azaltzen da “pazientearen segurtasunaren” ikuspegia, Hammurabiren kodetik hasi, Hipocrates eta asepsian eta higienean izan diren aurrerapenak - adibide ezagun eta esanguratsuak- tartean, egungo egoera eta etorkizunerako ikuspegietara artekoa.

Kontatutako esperientzia praktikoen artean, nabarmentzekoa da, praktika birtual bat, hain zuzen, ABC –psikiatria- psikologi medikoko kasuetan oinarritutako ikaskuntza- (Leioako Unibertsitateko medikuntzako bigarren mailako ikasleak), Komunikazio libreetan lehenengo saria lortu zuena. Gogoratu beharrekoa da hemen, Osakidetza eta EHU-ren arteko irakaskuntza-lankidetzarako oraintsuko hitzarmena eta zein beharrezkoa den alderdi hauek indartzea gure graduondoko prestakuntza programetarako.

O.M.

AEN-k (Asociación Española de Neuropsiquiatría) gure herrialdeko autonomia erkidegoetako eguneko ospitaleen egoeraz jabetzeko bigarren talde bat jarri zuen 2007-2009an (lehenengo taldea 1998 eta 2000 artean egon zen lanean) eta honela definitu zuen eguneko ospitalea: “etengabeko arretako baliabidea, tratamendu intentsiboa eta egituratua duena, denboran mugatua eta zainketak komunitatean jarraitzera bideratua. Ezaugarri nagusiak hauexek dira: giroarekiko tratamendua -" thérapie de milieu"-, denbora eta espazioa modu terapeutikoan erabiltzen duena, jarduera terapeutiko desberdinak batuz, diziplinarteko taldean lan eginez, baliabide ezberdinekin, pazienteak heteronomiatik autonomiara eramateko helburuarekin”.

Lan-talde honek atera zituen ondorioetako bat izan zen heterogeneitate handia zegoela erkidegoen artean eta eguneko ospitaleen artean, nahiz eta erkidego berean egon, eskaintzen ziren jarduera eta baliabideak zirela eta, pazientearen profila zela eta, pertsonal-dotazioa eta lortu beharreko helburuak zirela eta.

Gaur arte egindako ikerketek adierazten dute tratamendu intentsiboko zerbitzu horiek ospitalizazioaren ordezko aukera bezala zabaldu direla, pazientearen egonkortasun psikopatologikoa sustatzeko, berriro ospitaleratzea gutxituz, pazientearen autonomia eta pazienteari komunitatean sartzea erraztuz.

Prestakuntzako adituok aukera ona dugu, “kanpoko errotazioa” edo “errotazio askea” deritzenetan, beste herrialde eta kulturetako lan egiteko moduak ezagutzeko. Hala egin du Pablo Cardonak, Galdakaoko Ospitaleko BAPE-R4; BOMSeko Durangoko eguneko ospitalean egon zen eta bere errotazio askea 2012ko abuztutik abendura bitartean Buenos Airesen (Hospital de Día Matutino del Hospital General de Agudos Dr. T. Álvarez) egin zuen. Erantsitako fitxategian bere esperientzia eta hausnarketak daude.

V.A.

Urtarrilaren 18an BOMSeko egoitzako ekitaldi aretoan 2012an lan-jarduera amaitu dutenei omenaldia egin zitzaien. Maitane Arrizabalagak, Pertsonaleko zuzendariak, ekitaldia ospakizun “apala baina bihotzekoa” zela adieraziz aurkeztu zuen.” Carlos Pereira, zuzendari gerentea, ekitaldi labur batean, omenduei zuzendu zitzaien eta haien artean, Bizkaiko Osasun Mentaleko Sarea osatzen duten erakunde ohien kudeaketan ardura izan zuten bi pertsona nabarmendu zituen: Jazinto Agirre (BOKOMeko zuzendari gerentea) eta Julián Bilbao (Zamudioko Ospitaleko zuzendari ekonomikoa). Alberto Lasaren profesionaltasuna ere goraipatu zuen, nazio mailan haurren psikiatrian erreferentea izateagatik. Oparitxo bat eman zitzaien eta “familia argazkiak” egin eta gero luncha egon zen. Onena opa diegu gure lankide izan direnei. Zorte ona izan dezazuela zuen aldi berri honetan!

(Eskerrak eman behar dizkiogu Gaizka Portillori, egoitzako informatikariari, bere laguntzarengatik, egin duen argazkilari lanarengatik.)

M.L.

Denok ezagutzen dugu Juvenalen satiretako latineko aipua: “Mens sana in corpore sano”, buruaren eta gorputzaren osasun osoa lortzeko zer egin behar dugun irakasten diguna. Ekialdeko kulturetan bilaketa hori borroka-arteak , gaztelaniaz, “artes marciales” izenaz ezagutzen ditugunen garapenari lotua dago; gaur egun ere, txinatar konfuzionismoan, japoniar sintoismoan eta budismoaren espiritualitatean sustraiak dituen kode etikoa dute arte horiek.

Lmentalaren ale honetako elkarrizketan, BOMSeko antolakuntzako teknikari Ainhoa Valenciano Gonzalez-ek, ematen dizkigun erantzunen bidez, erakusten digu arte horietako bat (Taekwondo) praktikatuz aurkitzen duela gizaki guztiok behar dugun oreka.

E.G.

Arartekoak honako izenburuko azterlana eman du argitara: "EAEko haurren, nerabeen, gazteen eta helduen buruko osasunaren arretaren inguruan egindako hurbilketa: erronkak eta aukerak". Bertan, talde bereziki ahul horien buru-osasuna artatu eta babestearen arloan euskal herri-administrazioek azken urteotan egin duten ahalegin handia aitortu du. Aldi berean, ekimen berriak behar dituzten gaiak nabarmendu ditu.

Azken urteotan ikusi dugunez, bultzada azpimarragarria eman zaio honako baliabide hauek sortu, ezarri eta hobetzeari: heldu, haur eta gazteen buru-osasuna zaintzeko zentroak; ospitaleratze laburreko unitateak; heldu, haur eta gazteentzako eguneko ospitaleak; egonaldi erdiko unitateak; errehabilitazio unitateak eta psikogeriatrikoak. Era berean, ospitalez bestelako egoitza-egiturak sortu eta zabaltzea bultzatu da pixkanaka: adibidez, tutoretzapeko etxebizitzak, ikuskatutako etxebizitzak, mini-egoitzak, etxeak, komunitate terapeutikoak, babespeko pentsioak eta ostatuak. Hori guztia, bukatu gabe dagoen desinstituzionalizazio prozesu baten barruan.

Herritarren kexak bideratzeak, buru-osasunaren arloko elkarteekin harremanetan egoteak eta administrazioek eskuratutako informazioa aztertzeak ematen dion ezagutzaz baliatuta, Ararteko erakundeak bere ekarpena egin nahi du guztiok egin gura dugun bide horretan. Pertsona horien errehabilitazio psikosoziala, ahalduntzea eta benetako gizarteratzea lortzea da azken helburua.

Kaixo!

Olio abstraktuak eta kartoizko egiturak egiten ditut, batez ere. 13 olio eta 18 egitura egin ditut. Olioak Kandinsky, Delaunay, Justo San Felices-en kopiak dira eta Zumeta erraldoi bat egiteko asmoa dut. Nire margolari kutunenak Kandinsky eta Zumeta dira. Nire inspirazioa dira. Lastima da kopiatu baino ez ditudala egiten eta ez naizela gai nik neuk sortzeko, baina uste dut urtarrilean Elena izeneko neska artista batek niri eta beste lankide bati irakatsiko digula folio zuri baten gainean margotzen. Olioak, oro har, handiak, koloretsuak eta abstraktuak dira.

Egiturei dagokienez, egiturak egitea gustatzen zait, ez dudalako pentsatzen prozesuan. Barrutik irteten zaidana egiten dut. Berezkotasuna lortzen dut horrela, olioekin lortzen ez dudana, gehiago mugatzen naute. Egiturak egiteko kartoia erabiltzen dut gehienbat, baina kortxoa, arrautzontziak eta birziklatzeko material ona ere bai, ulertzen duzue, ezta? Egiturak ziztu bizian egiten ditut. Azkarra naiz. Espontaneoa naiz. Koloretsua naiz. Anitza naiz.

Arte mota hau interesatzen bazaizue, 2013ko irailaren amaieran, Galdakaoko jaien ondoren, Torrezabal Kultur Etxean erakusketa bat jarriko dut, bi astez, arratsaldeetan. Etor zaitezte! 22 olio eta 22 egitura erakutsiko ditut.

Eskerrik asko

Leire Marqués.
Basauriko eguneko ospitalea

Clasificación General - JORNADA 4

Equipo J G E P TF TC Puntos

1 DURANGO 3 3 0 0 25 8 9
2 VITORIA 4 3 0 1 26 15 9
3 ZAMUDIO 3 2 1 0 15 11 7
4 BILBAO 3 2 0 1 23 20 6
5 AVIFES 4 2 0 2 11 18 6
6 BARAKA 3 1 0 2 15 18 3
7 MONDRAGON 2 0 1 1 7 9 1
8 ZALDER 2 0 1 1 10 15 1
9 ARGIA 3 0 1 2 7 13 1
10 ERAGINTZA 1 0 0 1 2 7 0
11 URIBE COSTA 2 0 0 2 7 14 0

Lmentalako aurreko aleetatik badakigu makro-zoroetxea eraikitzeko saioaren porrotaz (2. alea) eta Zamudion 1968an inauguratu zela Nicolas Achucarro Institutu Neuropsikiatrikoa (3. alea).

Orduan airean utzi genuen Aldundiko “presidentearen hitzaldi luzea”, gaur argitaratzen duguna, horrekin batera, “Klinika Mentala”- ren antolamenduari eta dotazioari buruzko erreferentzia batzuk ere badira, eta horri guztiari gatz pixka bat emateko, inaugurazio dirdiratsua gertatu zeneko urte hartako itxura gogoratzeko argazki interesgarri batzuk.

O.M.

Osagaiak (6 pertsonarentzat): Perrexila, berakatzak, kipulak, patatak, oliba olioa, gatza, 3 txitxarro eta sagar-ozpina.

Lehenengo eta behin arrandegira joan behar dugu. Zorionez, Durangoko alde zaharrean, eguneko ospitaletik hurbil, herriko arrandegirik onenetarikoa dugu; egunen batean bertako mostradorea erakutsiko dizuegu, “jan nazazu ” esaten duten arrainez betetakoa. Arrandegian hiru txitxarro aukeratu genituen eta saltzaileari esan genion laberako prestatzeko, hau da, zabalik eta tripa barik.

Prestatzeko modua: garbitu kontuz txitxarroak, berakatza eta perrexila ondo txikitu, patatak zuritu eta panadera eran zatitu eta kipula ilargierdi itxuran. Gero erretilua koipeztatu oliba olioarekin eta labea 180 gradutan jarri. Labea bero dagonean, aurretik patatak eta kipula jarri, gatz apur bat bota eta labean sartu. Patata bigun dagoenean, txitxarroak jarri perrexila, berakatza eta gatzarekin.

25 edo 30 minutu gutxi gorabehera pasatutakoan, olioarekin eta ozpinarekin nahaste bat prestatu eta sardexkarekin ondo irabiatuz saltsa gogortu arte. Saltsa erretilura bota eta 10 minutuan prest dago jateko.

Zoritxarrez arazoak izan ditugu eskuko telefonoaz egin genituen argazkiak berreskuratzeko, beraz, sinistu egin beharko diguzue ezin gozoago zeudela.


Durangoko eguneko ospitalea
María Teresa Rodríguez ( UED)
Araceli Caballero (erizaintzako laguntzailea)
Maite García (erizaintzako laguntzailea)
Eneko Gutiérrez (Terapeuta Okupazionala)

Erantsitako kontakizun labur honetan psikoterapeuta eta frankotiratzaile baten artean dauden antzekotasunen hausnarketa egiten da. Izan ere, psikoterapeutak bakarrik egin behar du lan, etsai txiki askori egin behar die aurre eta gatazken aurkako borrokan irabazi behar du, baliabide asko erabiliz.

J.P.

Luis del Olmo. "Don Celes. Desventuras de un personaje de tinta china". T. XXIII. Ed. CLA. Bilbao, 1968.

Garbiñe Apraiz Urigüen, Vital Arce Echevarría (V.A.), Ainhoa Bilbao Maiza, Araceli Caballero Bengoa, Pablo Cardona Pintos, Maite García Fernández, Enrique González Arza (E.G.), Eneko Gutiérrez Gómez, Mónica López Ortiz (M.L.), Leire Marqués, Óscar Martínez Azumendi (O.M.), Joaquín Ponte Velón, María Teresa Rodríguez Burgos, Ainhoa Valenciano González (A.V.).